همایش‌ها و نمایشگاه‌ها علائم پیشرفت کشور:

وضعیت اینترنت و خدمات الکترونیکی ایران با برگزاری همایش‌هایی و نمایشگاه‌هایی از جمله نمایشگاه رسانه‌های دیجیتال که در حال برگزاری است و کنفرانس شهر الکترونیکی و کنفرانس‌ها، نمایشگاه‌ها و همایش‌های زیاد دیگری که سالانه برگزار می‌شود، از نظر کارشناسان بسیار رو به پیشرفت ارزیابی می‌شود. شاید در آمارگیری‌ها هم این موضوع مشخص باشد. طبیعی است وقتی یک کشور به یک موضوع مثل IT انقدر اهمیت می‌دهد که سالانه میلیاردها تومان بابت نمایشگاه‌ها و کنفرانس‌ها هزینه می‌کند و دائما تمام قشرها از رئیس جمهور تا افراد روستا از اینترنت و خدمات ارتباطی سخن می‌گویند واقعیت باید این باشد که کشور در این زمینه پیشرفت کلانی داشته است.

سفر به دنیای دیجیتالی در ایران

با خودم گفتم یه سفر به دنیای دیجیتالی کنیم و کمی بیشتر با این واقعیت بزرگ آشنا شویم.

تقریبا هر مغازه‌ای دستگاه کارت خوان بانک POS دارد و در هر خیابان چندین دستگاه عابربانک ATM را برای انجام انواع خدمات الکترونیکی می‌توان یافت. راستی! خدمات تلفن بانک، موبایل بانک و … همه از مزایای شهر و دولت الکترونیکی است.

بسیاری از سایت‌ها فروش اینترنتی راه انداخته‌اند که مبلغ را به صورت آنلاین از حساب بر می‌دارند و کالا را با پست ارسال می‌کنند یا خدماتی را ارائه می‌کنند. شما می‌توانید با گوشی موبایلتان توسط نرم‌افزارهای موبایل بانک خرید انجام دهید یا قبوض منزل خود را توسط همین خدمات دولت الکترونیک پرداخت نمایید.

وضعیت اینترنت هم از چند سال پیش تا کنون پیشرفت خوبی داشته و سرعت اینترنت در کشور بسیار نسبت به گذشته بالا رفته مخصوصا که اینترنت پرسرعت در اختیار کاربران قرار میگیرد.

عملکرد در این چند سال انقدر درخشان و روند پیشرفت آنچنان سریع بود که وزیر وقت ارتباطات و فناوری اطلاعات کشور دکتر سلیمانی چنین گفت: اگر من نیامده بودم اتفاقی نمی‌افتاد. +لینک خبر

سخنان محمد سلیمانی، وزیر ارتباطات فراموش شدنی نیست که گفته بود کاربران خانگی اصلا نیازی به اینترنت بالای ۱۲۸ کیلوبیت ندارند و عبدالمجید ریاضی، معاون ایشان نیز چندی بعد اشاره کرده بود که دانشجویان حتی با خطوط کم‌تر از ۱۲۸ کیلوبیت نیز می‌توانند یک کتاب پانصد صفحه‌ای را دانلود کنند. +لینک خبر

آن روی سکه

از آنجایی که در کنفرانس شهر الکترونیکی بنده را به عنوان نماینده‌ای از طرف شهروندان الکترونیکی دعوت کردند و در میزگرد «رسانه و جامعه‌ی اطلاعاتی» با این عنوان سخن گفتم لازم می‌دانم از طرف یک شهروند الکترونیکی تجربیات خودم رو در این شهر الکترونیکی و دولت الکترونیکی بیان کنم.

در اینجا ابتدا باید از زحمات دکتر علی اکبر جلالی بزرگ مرد آی‌تی ایران تقدیر و تشکر به عمل آید که کلیه‌ی پیشرفت‌های صنعت IT کشور را مدیون ایشان هستیم. به نظر من اگر ایشان نبودند ایران هم اکنون ده سال عقب‌تر از آی‌تی فعلی بود.

اما با تمام زحماتی که دکتر جلالی در راه فرهنگ سازی و تفهیم مسئولان کشیدند هنوز کاستی‌های زیادی در سیستم‌های آی‌تی کشور به چشم می‌خورد. سرعت اینترنت کشور ما کمتر از یک صدم کشورهای پیشرفته است و همان آب باریکه‌ی اینترنت نیز گاهی بنا به دلایل مختلف قطع می‌شود. گاهی مسئولان اعلام میکنند که یک کشتی به سه فیبر نوری کشور گیر کرده و این سه فیبر نوری را پاره کرده و گاهی هم میگویند کوسه‌ها فیبرهای نوری را گاز گرفته اند! گاهی هم بدون دلیل همین اندک سرعت اینترنت پائین می‌آید و هیچکس پاسخگو نیست!

مشکلات خرید اینترنتی

بنده به عنوان یک شهروند دولت یا شهر الکترونیکی به سایت همراه اول میروم و یک شارژ سیم‌کارت اعتباری همراه اول خریداری میکنم. البته معمولا مشکلی پیش نمی‌آمد اما اینبار مبلغ از حساب کم شد و اطلاعات شارژ ارسال نشد! متأسفانه پس از پیگیری فراوان هنوز موفق به دریافت هزینه از بانک نشده‌ام و این پیگیری‌ها هنوز ادامه دارد!

بارها و بارها هم شارژهای موبایل خودم و آشنایان رو از طریق موبایل بانک خریداری میکردم اما متأسفانه یک بار هم از این طریق پول بنده خورده شد که به دلیل پائین بودن مبلغ پیگیری نکردم.

مشکلات عابربانک

یک روز هم درحالی که داشتم تعمیرات و تغییرات اساسی در منزل انجام میدادم و باید پول کارگران روزمزد را می‌دادم به عابربانک مراجعه کردم و درخواست پول کردم که با پیغام عجیبی با این مضمون «ارتباط با بانک صادرکننده کارت برقرار نشد» روبرو شدم. سه بار درخواست را تکرار کردم و هر سه بار با این پیغام روبرو شدم. وقتی از دستگاه عابربانک دیگری مبلغ را از حسابم برداشتم متوجه شدم هر سه باری که مبلغ را پرداخت نکرده؛ همان مبالغ رو از حسابم کم کرده! با مراجعه به رئیس بانک با برخورد بسیار بدی از ایشان مواجه شدم و بعد از چک کردن صورت حساب عابربانک گفت: «هیچ مغایرتی اینجا دیده نمیشه و شما دروغ میگی!!!» بعد از یه خورده بحث کردن با رئیس بانک گفت اگه تا ۴۸ ساعت دیگه مبلغ به حسابت واریز نشد مجددا بیا! فردای همان روز مبلغ دو تا از درخواست‌های ناموفق به حساب بازگردانده شده بود و یکی از این درخواست‌ها هنوز به حساب باز نگشته بود. رئیس بانک شروع به نامه نگاری کرد در تماسی که با بانک مرکزی «خانم لیلا قدرتپور» داشتم گفتند تا سه هفته اگر مبلغ برگردانده نشد مجددا تماس بگیرید. مبلغ برنگشت و مجددا تماس گرفتم و ایشان هم فرم مغایرت پر کردند. باز هم خبری نشد و مجددا با یکی از شماره‌هایی که در اینترنت پیدا کرده بودم تماس گرفتم و برای ایشان هم یک نامه به صورت فکس ارسال کردم تا بعد از چند ماه مبلغ به حساب واریز شد. فکر کنم به اندازه‌ای که پولم خورده شده بود هزینه کردم شاید هم کمی بیشتر… اما خوب این هم تجربه‌ای بود.

عیدنوروز و عابربانک‌ها

من چون یک آدم شهروند کاملا الکترونیکی هستم معمولا پول زیادی همراه خودم حمل نمیکنم و از دستگاه‌های کارت خوان POS برای پرداخت‌ها استفاده میکنم یا پول مورد نیازم رو از عابربانک دریافت میکنم. چند روز قبل از عید نوروز یکی دو سال پیش به حدود ۶ عابربانک مراجعه کردم اما هر یک پیغامی دادند و اصلا امکان برداشت پول وجود نداشت! یا پولشان تمام شده بود و یا به دلیل شلوغی سیستم بانکی کشور نمی‌توانستند با مرکز ارتباط برقرار کنند و پیغام‌های متنوع دیگه‌ای که متأسفانه اون موقع انقدر اعصابم به هم ریخته بود که یادم رفت از پیغام‌ها یه عکس تهیه کنم.

جالب اینکه فردا که به بانک برای برداشت پول رفتم اونجا هم سیستم به دلیل ترافیک بیش از حد سیستم بانکی قطع بود و چند ساعتی منتظر موندم تا این سیستم با سرعت کند وصل شد و تونست یه کارهایی کنه!

سیستم سیبای بانک ملی

هر چند وقت یه بار که به سیستم سیبا گذرم میوفته یک بار درمیون این سیستم مشکل داره و کارمندان بانک میگن فعلا سیستم قطعه! البته فکر میکنم این قطع بودن فقط مربوط به بانکی هستش که نزدیک ماست شاید هم مربوط به تمام بانک‌ها باشه!

مشکلات شبکه‌ی اینترنت تلفن همراه و شهروند الکترونیکی

در یکی از مسافرت‌ها عید نوروز چون اینترنت در مسافرت در دسترس نبود تصمیم گرفتم با تهیه یک سیم کارت ایرانسل از اینترنت GPRS استفاده کنم. یکی دو روز اول سفر بسیار کمک خوبی بود اما بعد از آن سرعت به شدت اومد پائین و بعد هم اینترنت قطع شد‍! یک روز بعد هم سیم‌کارت‌های ایرانسل در شهر اهواز کلا قطع شد و اصلا آنتن نداشت! تا چند روز که ما بودیم و حتی چند روز بعد که مسافرت ما تمام شد این وضعیت در آن شهر ادامه داشت. (البته من دارم آن روی سکه رو میگم به خاطر اینکه من خیلی با اینترنت و شهر و دولت الکترونیکی کار میکنم خوب طبیعیه که تقریبا با تمام مشکلات این دنیای دیجیتال باید دست و پنجه نرم کنم)

مشکلات کاربران آماتور

خوب فکر کنم با تمام توصیفات فوق بشه نتیجه گرفت که بنده یه شهروند الکترونیکی حرفه‌ای هستم اما کاربران آماتور هم مشکلاتی در این شهر دارند. کاربران آماتور معمولا دارای سیستم‌هایی مملو از انواع جاسوس‌ها، کرم‌ها، بدافزارها و ویروس‌های خارجی و ایرانی و … هستند که ممکن است اطلاعات محرمانه‌ی مالی آنها را به هکرها گزارش دهد و ناگهان با خالی شدن حساب بانکی مواجه شوند! هرچند گزارشی در خصوص نرم‌افزارهای جاسوسی ایرانی که اطلاعات بانکی ایران را سرقت کنند نشنیده‌ام اما احتیاط در این عملیات‌ها نباید فراموش شود. خاطرم هست سالها پیش وقتی میخواستم اولین خرید اینترنتی رو انجام بدم با نگرانی زیادی این کارو کردم و سعی کردم تمام مراحل رو به صورت امن کنترل کنم تا مشکلی پیش نیاد. اون موقع حتی بانک‌ها هم اطلاعات خاصی در مورد چگونگی امنیت خرید اینترنتی در اختیار کاربران نمیذاشتند. برای امتحان خرید اینترنتی یه قاب کوچک خریدم و بعد از کسر شدن مبلغ به صورت آنلاین از کارتم با عجله خودم رو به یک عابربانک رساندم و اول رمز کارت رو عوض کردم و بعد هم یک صورت حساب گرفتم. مبلغ به درستی کم شده بود و با عوض کردن رمز کارت احتمال هیچ نوع سوء استفاده‌ای وجود نداشت. فقط میموند تعهد اون شرکت که چقدر به تعهداتش پایبنده. فردا از طرف شرکت با من تماس گرفتند و اطلاعات خرید رو با هم چک کردیم و بعد از چهار یا پنج روز کالا رو در منزل دریافت کردم و واقعا خوشحال بودم از اینکه تونستم یه خرید اینترنتی انجام بدم.

حالا تقریبا هرکاری که دارم رو با اینترنت انجام میدم: مثل – پرداخت قبض – شارژ اینترنت ADSL – خرید شارژ سیم کارت اعتباری – خرید کتاب و سی‌دی و محصولاتی که تو بازار باید خیلی وقت گذاشت تا پیداشون کرد و…

اما به نظرم باید برای کاربران آماتور یک جلسه کارگاه آموزشی یا یک جزوه آموزشی خرید امن آنلاین درست بشه و یک یا دو خرید اول را در کنار یک متخصص انجام بدن که موارد امنیتی رو خوب یاد بگیرن.

نتیجه گیری

هرچند مسائل فوق مسائل تلخی است که بین صدها و شاید هم هزاران تراکنش موفق بانکی صورت گرفته اما هنوز هم دولت الکترونیک و شهر الکترونیک با صرفه‌جویی‌ای که در زمان و هزینه‌ها می‌کند بهترین گزینه است و نباید فراموش کنیم که این تلخی ها کمتر از ۱۰ درصد آن شیرینی سرعت و حذف هزینه‌های اضافه‌ی خدمات عادی بانکی و دولتی است.

همه با هم بیاییم خدمات خودمان را الکترونیکی انجام دهیم تا علاوه بر استفاده از مزایای سرعت و هزینه‌ی کمتر … مسئولین به فکر بیوفتن و این مشکلات اندک رو هم برطرف کنند.

به عنوان یک شهروند الکترونیکی و نماینده‌ی شما در شهر و دولت الکترونیکی آماده‌ی پاسخگویی به سوالات شما در این زمینه‌ها هستم. لطفا سوالات خودتون رو به صورت یک دیدگاه «کامنت» زیر همین مطلب بنویسید و جواب هم همینجا منتشر خواهد شد.

دوستانی که تمایل دارند با سرعت بیشتری به سوالاتشون جواب داده بشه میتوانند از طریق شماره تلفن‌های من که در گوشه‌ی همین وبلاگ نوشته شده با من در ارتباط باشند.